RES ve GES yatırımlarında yeni dönem: Ruhsat süresi 5 güne indirildi

RES ve GES yönetmeliği yürürlüğe girdi. İmar planları eş zamanlı yürütülebilecek, işyeri açma ruhsatı beş günde düzenlenecek.

Rüzgâr ve güneş enerjisi santrallerinin imar ve ruhsat süreçlerini yeniden düzenleyen yönetmelik yürürlüğe girdi. Nazım ve uygulama imar planlarının eş zamanlı hazırlanmasına imkân tanınırken işyeri açma ve çalışma ruhsatı için öngörülen süre beş güne indirildi. Düzenleme, GES projelerinde kira sözleşmeleri ve zemin etütleriyle ilgili de yeni uygulamalar getiriyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanan Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar ve Ruhsat İşlemlerine İlişkin Yönetmelik, 24 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelik; ön lisans veya üretim lisansı bulunan rüzgâr ve güneş enerjisi santrallerinin imar planı, parselasyon, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve işyeri açma ruhsatı süreçlerinde uygulanacak esasları belirliyor. Yeni kuralların, yatırımcıların karşılaştığı bazı tekrarlı işlemleri azaltması ve izin takvimini daha öngörülebilir hâle getirmesi bekleniyor. Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik Nazım ve uygulama imar planları birlikte yürütülebilecek Düzenlemenin öne çıkan değişikliklerinden biri, nazım ve uygulama imar planı süreçlerinin eş zamanlı yürütülerek onaylanabilmesine imkân tanınması oldu. Plan hazırlanırken ilgili kurumların görüşleri ve gerekli veriler uygulama imar planı ayrıntısında alınmışsa, bu görüşler güncelliğini koruduğu sürece uygulama planı aşamasında yeniden talep edilmeyebilecek. Böylece aynı proje için benzer kurum görüşlerinin tekrar toplanmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Ancak projede üst ölçekli bir plan değişikliği gerekiyorsa öncelikle bu sürecin tamamlanması gerekecek. Bu nedenle yeni sistem, her yatırımın doğrudan ve aynı sürede sonuçlanacağı anlamına gelmiyor. İmar planları 15 gün askıda kalacak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından onaylanan imar planları, Bakanlığın internet sitesinde 15 gün süreyle ilan edilecek. Bu dönemde itiraz gelmemesi hâlinde plan kesinleşecek. Kurum ve kuruluşlara planlarla ilgili görüşlerini bildirmeleri için en fazla 30 gün süre verilecek. Gerekli görülmesi hâlinde bu süreye 30 gün daha eklenebilecek. Tanınan süre içerisinde görüş gönderilmemesi durumunda ilgili kurumun plan hakkında olumsuz görüşünün bulunmadığı kabul edilecek. Bu yöntemle kurum görüşlerinin belirsiz süreler boyunca beklenmesinin ve yatırım takviminin öngörülemeyen şekilde uzamasının önüne geçilmesi hedefleniyor. İşyeri açma ruhsatı beş günde düzenlenecek Yeni yönetmeliğin yatırımcılar açısından en dikkat çekici hükümlerinden biri, işyeri açma ve çalışma ruhsatındaki süre oldu. Gerekli belgelerin eksiksiz biçimde sunulması ve başvurunun uygun bulunması durumunda, RES ve GES yatırımları için işyeri açma ve çalışma ruhsatı beş gün içinde düzenlenecek. Taslak çalışmada 30 gün olarak öngörülen süre, yürürlüğe giren nihai metinde beş güne düşürüldü. Rüzgâr türbinleri ile güneş panelleri ve bunların taşıyıcı sistemleri için elektrik ve mekanik tesisat projesi aranmayacak olması da teknik izin dosyasını sadeleştiren başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. “Yatırımcı planlama zincirinin tamamını dikkate almalı” ARI-ES Enerji Genel Müdürü Ebru Arıcı, nazım ve uygulama imar planlarının eş zamanlı yürütülmesinin proje takvimlerinde önemli bir değişiklik yaratacağını söyledi. Askı süresinin 15 gün olması ve kurum görüşleri için belirli bir zaman sınırı getirilmesinin planlama sürecini daha öngörülebilir hâle getireceğini belirten Arıcı, üst ölçekli plan değişikliği gereken yatırımlarda bu aşamanın önce tamamlanması gerektiğine dikkat çekti. Arıcı’ya göre yatırımcıların yalnızca ruhsatın kaç günde düzenleneceğine odaklanması yeterli olmayacak. Arazi uygunluğu, üst ölçekli planlar, kurum görüşleri, jeolojik etütler ve parselasyon işlemlerinin oluşturduğu planlama zincirinin proje başlangıcında bütüncül şekilde ele alınması gerekecek. GES projelerinde kira sözleşmeleri kabul edilebilecek Yönetmelik, özel mülkiyete ait taşınmazlar üzerinde kurulacak güneş enerjisi santralleri için de yeni bir çerçeve oluşturdu. Yapı ruhsatı başvurusunda kira veya irtifak sözleşmesi sunulabilecek. Ancak sözleşmenin kabul edilebilmesi için: Tapuya şerh edilmesi, En az 10 yıllık olması, Üretim lisansı süresiyle uyumlu bulunması gerekiyor. Bu hüküm, yatırımcının taşınmazın mülkiyetini doğrudan edinmeden, uzun vadeli kullanım hakkına dayanarak ruhsat sürecini yürütebilmesine imkân tanıyor. Lisans sahibi veya yetkili temsilcisinin başvurması hâlinde imar durum belgesinin Bakanlık tarafından da düzenlenebilmesi, uygulamadaki işlem akışını değiştiren bir diğer yenilik oldu. Bazı GES projelerinde ilave zemin etüdü istenmeyecek Güneş enerjisi santralinin imar planı için hazırlanan jeolojik-jeoteknik çalışmaların Bakanlık tarafından yeterli görülmesi durumunda, yapı ruhsatı aşamasında ayrıca zemin etüt raporu aranmayabilecek. Bununla birlikte onaylanmış jeolojik-jeoteknik etüt raporu bulunmayan alanlar için imar planı hazırlanamayacak. Bu nedenle yeni düzenleme, zemin çalışmalarını tamamen ortadan kaldırmıyor; yeterli ve onaylı verinin tekrar hazırlanmasını önlüyor. Ebru Arıcı, GES yatırımcılarının zemin ve planlama verilerini projenin başlangıç aşamasında doğru hazırlamasının daha kritik hâle geldiğini belirtti. Plan İşlem Numarası alınması ve onay süreçlerinin ilgili sistemler üzerinden yürütülmesi de proje dosyasında dikkat edilmesi gereken başlıklar arasında bulunuyor. Parselasyon planları için 15 günlük itiraz süresi Arazi ve arsa düzenlemelerinde uygulanacak takvim de yönetmelikle yeniden tanımlandı. Bakanlık tarafından onaylanan parselasyon planları, internet sitesinde ilan edilmesinden itibaren 15 günlük sürecin sonunda itiraz bulunmaması hâlinde kesinleşecek. İtiraz yapılması durumunda başvurunun 15 gün içinde karara bağlanması gerekecek. İtirazın reddedilmesi hâlinde plan, ret kararının verildiği tarihte kesinleşmiş sayılacak. Kesinleşen parselasyon planları ve değişiklik beyannameleri, kadastro müdürlüğünün onayının ardından tapu müdürlükleri tarafından tescil edilecek. Yeni yönetmelik RES ve GES yatırımcılarına ne getiriyor? Düzenleme Yeni uygulama Nazım ve uygulama imar planları Eş zamanlı hazırlanıp onaylanabilecek İmar planlarının ilanı 15 gün Kurum görüşü İlk aşamada en fazla 30 gün; gerektiğinde 30 gün ek süre Görüş verilmemesi Olumsuz görüş bulunmadığı kabul edilecek İşyeri açma ve çalışma ruhsatı Beş gün içinde düzenlenecek GES taşınmaz kullanımı En az 10 yıllık, tapuya şerhli kira veya irtifak sözleşmesi kabul edilebilecek Zemin etüdü Yeterli jeolojik-jeoteknik çalışma varsa ilave rapor aranmayabilecek Parselasyon planına itiraz 15 gün içinde karara bağlanacak İmar durum belgesi Başvuru üzerine Bakanlıkça da düzenlenebilecek Uygulamada açıklık bekleyen başlıklar bulunuyor Yeni yönetmelik izin süreçlerini hızlandırabilecek önemli hükümler içerse de bazı konuların uygulama sırasında netleşmesi bekleniyor. Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce başlatılmış plan ve ruhsat işlemlerinin hangi yöntemle sonuçlandırılacağı, arazi düzenlemelerinde belediye encümeni kararı yerine geçecek idari işlemin nasıl kurulacağı ve enerji depolama ünitelerinin hangi kapsamda değerlendirileceği bunlar arasında gösteriliyor. Ebru Arıcı, yatırımcıların yeni süreleri proje programlarına baştan dahil etmesi gerektiğini belirterek yönetmeliğin yalnızca izin sürelerini kısaltmadığını, RES ve GES projelerinin planlama yöntemini de yeniden şekillendirdiğini ifade etti.